Gebelik Öncesinde Radyasyona Maruz Kalmayın

Gebelik öncesinde radyasyona maruz kalma kadın ve erkek için olumsuz etkiler ortaya çıkarır. Özellikle X Ray cihazları ve radyasyonun yoğun olduğu yerlerde çalışanlar büyük risk altındadırlar.

• 31 Temmuz 2025 yayımlanmıştır.
• Arzugrsy tarafından yazılmıştır.

Gebelik öncesinde radyasyona maruz kalma konusu bebek planı yapan anne adaylarının aklını kurcalayan konuların başında gelir. Özellikle x ray cihazları, güvenlik kapıları, hastanelerin röntgen ışınlarının yoğun olduğu laboratuvarlarda çalışanlar bu radyasyondan olumsuz etkilenmektedirler. Uzmanlar radyasyonun, gebelik öncesi dönemde anne adayının gebe kalma sürecini olumsuz etkileyeceği gibi gebelikte de bebek gelişimini direk olarak etkileyebileceğini ifade ediyorlar. Gebelik öncesinde radyasyonun tehlike oluşturabilmesi için burada önemli olan noktanın, maruz kalınan radyasyon dozu ve maruz kalma süresi olduğu belirtilir. Uzmanlar tarafından radyasyonun gebeliğe etkisi ile ilgili çeşitli önerilerde bulunulmaktadır.  

Gebelik Öncesinde Radyasyona Maruz Kalma

Günlük hayatta evde, iş yerinde, sokakta, çeşitli kamu kurumlarında vs. karşı karşıya kaldığımız ve kullandığımız; bilgisayar, mikrodalga fırın, TV gibi araçlar sağlığa ciddi zarar veren radyasyon üretmezler. Sağlığı etkiyen radyasyon üç farklı şekilde karşımıza çıkar. Bunlardan birincisi; Hastanelerde hastalığın teşhisi için kullanılan röntgen filmi çekimleri, renkli film çekimleri (IVP) ve tomografi gibi radyasyon içeren araçlara maruz kalmaktır. Uzmanlar diş, sinuzit, akciğer filmleri gibi birçok tek röntgen çekiminde oluşan radyasyonun çoğu kez hem kadın hem de bebek için ciddi risk oluşturmadığını ifade ederler. Bu çekimlerin tekrarlanması ya da sürekli radyasyona maruz kalmanın (bu bölümde çalışanlar gibi) tehlikeli durumların ortaya çıkardığı belirtilir.     

X Işınına Maruz Kalınması Üreme Sağlını Etkiliyor

Yapılan araştırmalar, İyonizeonize radyasyona maruz kalınması sonrasında kadın ve erkek üreme sağlığının olumsuz etkilendiğini göstermektedir. Radyasyonun kadınlarda yumurtalıklarında ve erkek testislerinde bulunan genetik materyal taşıyan yumurta ve spermlere zarar verdiğini belirtilmektedir. Gebelikte radyasyona maruz kalınması durumunda ise, düşük ve anomalili doğum oranının arttığı ifade edilir. Gebelik planlayanların X Ray cihazlardan geçmek yerine üst araması talep edilebileceği, ayrıca güvenlik kapılarının ya da tomografi cihazının olduğu alanda çalışan, gebelik planlayan ya da gebelerin bu dönemde başka alanda görev yapmalarının daha uygun olacağına dikkat çekilir. 

"X Ray Cihazının Ne Kadar Uzağında Durulursa O Kadar İyi"

Üroloji Uzmanları çok sayıda kamu ve özel kuruluşlarda bulunan güvenlik cihazlarının yaydıkları 'Radyoaktif Röntgen Işınları' nedeniyle erkelerde sperm sayısını düşürdüğünü belirtiyorlar. Söz konusu yerlerde görev yapan polisler ve özel güvenlikçilerin güvenliği tehlikeye düşürmeden cihazların ne kadar uzağında durursa o kadar iyi olacağı ifade ediliyor. Kapı dedektörleri, X-ray bagaj tarama cihazlarının güvenliği sağladığını belirten uzmanlar uzun süre bu cihazların başında duran kişilerin sağlıklarının olumsuz etkilendiğinin de altını çiziyorlar.

Baba Adayları da Risk Altında

Söz konusu cihazlarda uzun süreli ve yakın mesafede çalışan polisler ve özel güvenlik görevlileri sperm hücrelerinde testiküler bölgenin radyasyonuna bağlı hücre ölümüne sebep olmasından dolayı kısırlık riski altında oldukları belirtiliyor.   

Anne Adayları Görev Değişikliği İstemeli

Bu cihazlar yanında çalışan anne adaylarının  (hamilelik planlayanlar, hamilelik ihtimali olanlar ve hamileler) durumlarını amirlerine ileterek bu süre içerisinde başka bir göreve alınmalarını istemeliler. Cihazlardan geçecek anne adaylarının ise, güvenlik görevlisine gebe olduklarını belirterek, klasik üst arama yöntemini talep edebilirler. Bakmanızda Fayda Var: Gebelikte Radyasyona Maruz Kalmanın Zararları     

Koruma Yöntemleri

Uzmanlar güvenlik cihazlarının yaydığı radyasyona maruz kalan çalışanların cihazlardan olabildiğince uzak durmalarının yanı sıra bu cihazlara yakın durulması gerekiyorsa da ekipteki kişilerle sırasıyla yer değişikliğinin yapılabileceğini, Alfa Beta türü radyasyondan korunmak için tam koruyucu giysiler giymek gerektiği, çevrede bulunan radyasyon yoğunluğu Alfa Beta Gama türü gibi farklı cins radyasyon türlerinden kaçınılması tavsiye edilmektedir.