Fetal Büyüme Kısıtlaması Nedir? Nedenleri, Belirtileri ve Tedavi Süreci
Fetal büyüme kısıtlaması, bebeğin gebelik haftasına göre beklenenden daha yavaş büyümesidir.
- Fetal Büyüme Kısıtlaması Nedir?
- Fetal Büyüme Kısıtlaması Neden Olur?
- Fetal Büyüme Kısıtlamasının Belirtileri Nelerdir?
- Fetal Büyüme Kısıtlaması Ne Kadar Yaygın?
- Kimler Daha Yüksek Risk Altındadır?
- Fetal Büyüme Kısıtlaması Nasıl Teşhis Edilir?
- Fetal Büyüme Kısıtlamasının Olası Komplikasyonları Nelerdir?
- Fetal Büyüme Kısıtlaması Tedavisi
- Fetal Büyüme Kısıtlaması Tanısı Alan Anneler Ne Yapmalı?
İntrauterin büyüme kısıtlaması olarak da bilinen fetal büyüme kısıtlaması, bebeğin gebelik haftasına göre beklenenden daha küçük olması durumudur. Ancak unutulmaması gereken nokta, her küçük bebeğin FBK olarak tanımlanmayacağıdır. Çünkü bazı bebekler genetik olarak küçük olabilir ve tamamen sağlıklı doğabilir. Sizler için hazırladığımız bu yazıda, fetal büyüme kısıtlaması hakkında tüm merak edilenleri ele aldık. Hazırsanız başlayalım.
Fetal Büyüme Kısıtlaması Nedir?
Fetal büyüme kısıtlaması, bebeğin rahim içinde olması gereken hızda büyümemesi durumudur. Resmi tanı, bebeğin tahmini ağırlığının gebelik haftasına göre 10. persentilin altında olması ile konur.
Fetal büyüme kısıtlamasının iki farklı tipi bulunmaktadır:
- Simetrik FBK: Baş ve vücut orantılı şekilde küçüktür.
- Asimetrik FBK: Baş ve beyin normal büyüklüktedir ancak vücudun geri kalanı küçüktür.
Fetal Büyüme Kısıtlaması Neden Olur?
Halk arasında bebeğin geriden gelmesi olarak da bilinen fetal büyüme geriliğinin en sık karşılaşılan nedeni plasenta ile ilgili sorunlardır. Plasenta bebeğe yeterli oksijen ve besin sağlayamazsa ya da kan dolaşımı bozulursa bebek yeterince büyüyemez. Diğer nedenler ise şunlardır:
- Kromozom anormallikleri,
- Kalp kusurları,
- Sigara, alkol veya uyuşturucu kullanımı,
- Yüksek tansiyon ve kalp hastalığı,
- Diyabet,
- Kızamıkçık, sitomegalovirüs, sifilis veya toksoplazmoz gibi enfeksiyonlar.
Bununla birlikte, doğum ağırlığının yaklaşık %30’u genetik faktörlere bağlıdır. Anne veya baba kısa boyluysa ve kendileri de küçük doğduysa, bebek de yapısal olarak küçük ancak tamamen sağlıklı olabilir.
Fetal Büyüme Kısıtlamasının Belirtileri Nelerdir?
FBK genellikle belirgin bir belirti vermez. Karnın küçük görünmesi tek başına bir gösterge değildir. En erken tespit yolu fundal yükseklik ölçümü, ultrason değerlendirmesi ve göbek kordonu arter kan akışının incelenmesidir. Ultrason ölçümlerinde anormallik görülürse, bebeğin plasentadan yeterli besin veya oksijen alamadığı düşünülebilir.
Fetal Büyüme Kısıtlaması Ne Kadar Yaygın?
Fetal büyüme kısıtlaması, yenidoğanların yaklaşık %3 ila %7’sinde görülür. Doğumda küçük olan bebeklerin ise yalnızca yaklaşık üçte birinde gerçek fetal büyüme kısıtlaması vardır.
Kimler Daha Yüksek Risk Altındadır?
FBK şu durumlarda daha sık görülür:
- Önceki doğumdan 18 ay geçmeden tekrar hamile kalmak
- 17 yaş altı veya 35 yaş üstü gebelik
- Sigara, alkol veya madde kullanımı
- Daha önce düşük doğum ağırlıklı bebek doğurmak
- Yüksek tansiyon veya kalp hastalığı
- Enfeksiyonlar
- Plasenta sorunları
- Preeklampsi veya hiperemezis gravidarum
- Diyabet, böbrek hastalığı, akciğer hastalığı
- Çoğul gebelik
Fetal Büyüme Kısıtlaması Nasıl Teşhis Edilir?
Tanı genellikle gebeliğin ikinci yarısında konur. Bunun için ultrason ölçümleri çoğu zaman yeterlidir. Ayrıca aşağıdaki testler de uygulanabilir:
- Fundal yükseklik ölçümü,
- Göbek kordonu kan akışının izlenmesi,
- Gerekirse NIPT veya amniyosentez gibi ileri testler.
Altta yatan neden hemen belirlenemeyebilir; bu durumda ek testler yapılabilir.
Fetal Büyüme Kısıtlamasının Olası Komplikasyonları Nelerdir?
Bu bebeklerde doğumdan sonra şu sorunlar görülebilir:
- Vücut ısısını korumada zorluk,
- Enfeksiyona yatkınlık,
- Düşük kan şekeri,
- Düşük oksijen seviyeleri,
- Düşük Apgar puanı,
- Yüksek kırmızı kan hücresi sayısı,
- Doğum stresine dayanmakta zorlanma.
2,5 kilogramın altında doğan bebekler veya enfeksiyon gelişenler yoğun bakımda izlenebilir.
Fetal Büyüme Kısıtlaması Tedavisi
Fetal büyüme kısıtlamasının doğrudan bir tedavisi yoktur; esas amaç bebeği yakından takip etmektir. Takip sürecinde sık ultrason yapılır, stres testleri uygulanır ve göbek kordonu kan akışı değerlendirilir. Gerekirse kan akışını iyileştirmeye yönelik tedaviler, steroid uygulamaları ve hastanede yakın takip yapılabilir. Eğer rahim içi ortam bebeğin sağlığı için riskliyse ve akciğer gelişimi yeterliyse, 32–34. haftalarda erken doğum planlanabilir.
Fetal Büyüme Kısıtlaması Tanısı Alan Anneler Ne Yapmalı?
Öncelikle panik yapmamak önemlidir. Gebelik yaşına göre küçük doğan bebeklerin %90’ından fazlası, yaşamın ilk birkaç yılında yaşıtlarına yetişmektedir. Anne adayının yapması gerekenler ise:
- Tüm doğum öncesi kontrolleri aksatmamak,
- Sigara, alkol ve zararlı maddelerden uzak durmak,
- Dengeli beslenmek ve
- Doktor önerilerine uymaktır.
Bu içeriğimiz de ilginizi çekebilir:
Rahim İçi Gelişme Geriliğinin Nedenleri (Bebeğin Geriden Gelmesi)
Kaynak: 1
İlgili Makaleler
Haftanın Öne Çıkanları
Hamilelikte Spa ve Sauna Kullanımı Güvenli mi?
Hamilelikte spa ve sauna kullanımı vücut sıcaklığını yükseltebileceğinden özellikle gebeliğin ilk aylarında kaçınılması önerilmektedir.
Hamilelikte Tüy Dökücü Krem Kullanılır mı?
Hamilelikte tüy dökücü kremler genellikle güvenli kabul edilse de hassaslaşan cilt nedeniyle tahriş riskine karşı kullanım öncesinde yama testi yapılması önemlidir.
Hamilelikte Ağda Yapmak Güvenli mi?
Hamilelikte ağda genellikle güvenli olsa da hassaslaşan cilt nedeniyle daha ağrılı olabilir.
Doğum Kontrol Hapını Atladığınızda Ne Olur?
Doğum kontrol hapı unutulduğunda yapılması gerekenler, kullanılan hapın türüne ve kaç dozun atlandığına göre değişirken gebelik riski de buna bağlı olarak artabilir.
Doğum Kontrol Hapı Kullanmayı Bıraktığınızda Ne Olur?
Doğum kontrol hapı bırakıldığında doğurganlık kısa sürede geri dönebilir; adet düzeni, kanama miktarı, PMS belirtileri ve cinsel istekte değişiklikler görülebilir.
Doğum Kontrol Hapı Kilo Aldırır mı?
Bilimsel araştırmalar, doğum kontrol haplarının kilo alımına neden olmadığını gösterse de 3 aylık iğneler bazı kişilerde kilo artışıyla ilişkilendirilmektedir.
Doğum Kontrol Haplarının En Yaygın 10 Yan Etkisi
Doğum kontrol hapları bazı kişilerde lekelenme, mide bulantısı, göğüs hassasiyeti ve baş ağrısı gibi yan etkilere neden olabilirken, etkiler kullanılan hapın türüne ve kişiye göre değişebilir.
Bebeklerde RSV Belirtileri: Ebeveynlerin Dikkat Etmesi Gereken 4 İşaret
Bebeklerde RSV çoğunlukla hafif seyretse de nefes almada güçlük, susuzluk, ciltte morarma ve apne ciddi hastalık belirtileri olabilir.
Bebeğinizin Dişlerini Fırçalamaya Ne Zaman Başlamalısınız?
Bebeğinizin ağız bakımına ilk diş çıkmadan önce başlayabilir, ilk dişin çıkmasıyla birlikte uygun bir diş fırçası ve doğru miktarda diş macunuyla düzenli bakıma geçebilirsiniz.
Bebeğiniz Kafasını Çarptığında Ne Yapmalısınız?
Bebeklerin kafasını çarpması sık görülse de darbe sonrasında ortaya çıkan belirtileri takip etmek ve ciddi yaralanma işaretlerinde zaman kaybetmeden tıbbi yardım almak önemlidir.
Adet Gecikmesinin Hamilelik Dışındaki 12 Nedeni
Adet gecikmesine hamileliğin yanı sıra stres, uyku düzenindeki değişiklikler, kilo değişimleri, yoğun egzersiz, hormonal sorunlar ve bazı ilaçlar da neden olabilir.
Emzirirken Hamile Kalmak Mümkün mü?
Emzirme, doğurganlığı bir süreliğine azaltabilse de gebelikten tamamen koruyan bir yöntem değildir.
Dış Gebelik Rüptürü: Belirtileri, Nedenleri ve Tedavisi
Dış gebelik rüptürü, döllenmiş yumurtanın rahim yerine fallop tüpüne yerleşmesi ve gebeliğin ilerlemesiyle tüpün yırtılması sonucu oluşabilen, acil tıbbi müdahale gerektiren ciddi bir durumdur.
Erken Dönem Düşük mü Yoksa Adet Kanaması mı? Aradaki Farklar
Erken dönemde yaşanan kanama ve krampların adet mi yoksa düşük mü olduğunu ayırt etmek zor olabilir.
Ultrasonda Gebelik Kesesinin Görülmemesi Ne Anlama Geliyor?
Erken gebelikte ultrasonda gebelik kesesinin görülmemesi gebeliğin çok erken olmasından kaynaklanabileceği gibi dış gebelik veya düşük olasılığının da değerlendirilmesini gerektirebilir.
Hamilelikte Çocuğumu Kucağıma Alabilir miyim? İşte Uzman Görüşleri
Komplikasyonsuz gebeliklerde çocuk taşımak genellikle mümkün olsa da gebelik ilerledikçe denge, bel ağrısı ve ağırlık gibi faktörlere dikkat edilmelidir.
Gebelikte Düşük Progesteron: Nedenleri, Belirtileri ve Tedavisi
Gebelikte düşük progesteronun olası nedenlerini, belirtilerini, gebelik üzerindeki etkilerini ve progesteron takviyelerinin hangi durumlarda kullanılabildiğini keşfedin.
Bebeğinizin Uykuya Direnmesinin 8 Olası Nedeni
Aşırı yorgunluk, açlık, ayrılık kaygısı ve aşırı uyarılma gibi nedenler bebeğinizin uykuya direnmesine yol açabilir.
Bebekler Öğlen Uykusunu Ne Zaman Bırakır?
Çocukların öğle uykusunu bırakma zamanı değişiklik gösterirken, enerji düzeyi ve uyku alışkanlıkları bu geçişin ne zaman başladığını anlamanıza yardımcı olabilir.
Bebekler İçin Tehlikeli Olabilecek 11 Ürün ve Güvenli Alternatifleri
Beşik çadırlarından bebek salıncaklarına kadar bazı bebek ürünleri boğulma, sıkışma ve düşme riski oluşturabileceğinden ürün seçerken güvenlik standartlarının ve kullanım koşullarının değerlendirilmesi önemlidir.
Beşikten Düşmeyi Önlemek İçin 4 Önemli Güvenlik Tavsiyesi
Beşikten tırmanarak çıkmaya başlayan çocuklarda düşme riskini azaltmak için yatak yüksekliğini ayarlamak ve uyku alanını güvenli hâle getirmek son derece önemlidir.
Hamilelikte Papatya Çayı İçmek Güvenli mi?
Papatya çayı rahatlatıcı ve sindirimi destekleyici özellikleriyle bilinse de gebelikte güvenliği konusunda yeterli kanıt bulunmadığından tüketmeden önce doktora danışılması önemlidir.
Hamilelikte Nane Çayı: Faydaları ve Güvenli Tüketim Önerileri
Hamilelikte nane çayı bazı anne adaylarında bulantı ve sindirim şikâyetlerini hafifletebilir; ancak olası yan etkiler ve gebeliğe özgü riskler nedeniyle tüketmeden önce doktora danışılması önerilmektedir.
Hamile Her Kadının Bilmesi Gereken 11 Preeklampsi Belirtisi
Preeklampsi; gebelikte yüksek tansiyon, baş ağrısı ve görme değişiklikleri gibi belirtilerle ortaya çıkabilen ciddi bir durumdur.
Doğum Sonrası Adet Dönemi Hakkında Bilmeniz Gereken 5 Şey
Doğum sonrası adet dönemi hakkında tüm merak edilenler bu yazımızda.
Doğumdan Sonra Yiyebileceğiniz En İyi 7 Besin
Doğumdan sonra yumurta, yulaf, yağlı balık, mercimek, yoğurt, dolmalık biber ve kabak çekirdeği gibi besinler iyileşme, enerji ve genel beslenme açısından ihtiyaç duyulan önemli besin öğelerinin karşılanmasına yardımcı olabilir.
Emzirirken Yer Fıstığı Yemek Güvenli mi?
Emzirme döneminde yer fıstığı tüketimi çoğu anne için besleyici bir seçenek olabilir; ancak alerji öyküsü ve bebekte ortaya çıkabilecek belirtiler nedeniyle dikkatli olunmalıdır.
Gebelikte E. Coli Enfeksiyonu: Belirtileri, Riskleri ve Tedavisi
Gebelikte E. coli enfeksiyonu özellikle idrar yollarını etkileyebilir ve şiddetli olduğunda bazı gebelik komplikasyonlarıyla ilişkilendirilebilir; bu nedenle belirtiler fark edildiğinde tıbbi değerlendirme önemlidir.
Sezaryen Sonrası Hamilelik: Ne Kadar Beklemek Gerekir?
Sezaryen sonrası yeni bir gebelik planlarken annenin iyileşmesi için yeterli süre beklemek ve uygun zamanlamayı doktorla birlikte belirlemek önemlidir.
Bebeklerde Kepek: Nedenleri, Belirtileri ve Tedavisi
Bebeklerde kepek; kafa derisinde pullanma, kaşıntı ve kızarıklığa yol açabilir. Özellikle belirtiler şiddetliyse doktor değerlendirmesi gerekebilir.
Bebeklerde Paraşüt Refleksi: Ne Zaman Ortaya Çıkar ve Neden Önemlidir?
Bebeklerde paraşüt refleksi, düşme sırasında kolların öne uzatılması ve parmakların açılmasıyla ortaya çıkan, nöromotor gelişim hakkında bilgi veren istemsiz bir tepkidir.
Aylin İsminin Anlamı Nedir? Kökeni ve Karakter Analizi
Aylin, Türkçede ay ve ay ışığıyla ilişkilendirilen zarif bir kız ismidir.
GEBE'ye
Kayıt Ol
Hafta hafta bedeninde ve bebeğindeki gelişmeleri ücretsiz takip et. Seni en iyi ifade eden seçeneğe tıklayarak, değişimleri haber almaya başla!
Yorumlar 0