Lohusalık Döneminde Meme Ucu Çatlaklarının Tedavisi

Genellikle lohusalık dönemi boyunca emziren annelerde sıkça görülen meme çatlakları, annelere sıkıntı veren durumlar arasında yer alır.

• 31 Temmuz 2025 yayımlanmıştır.
• Merve Melis tarafından yazılmıştır.

Meme Ucu Çatlakları ve Tedavisi

Lohusalık döneminde emziren kadınlarda sıkça görülen meme ucu çatlakları, annelere sıkıntı veren durumlar arasında yer alır. Genellikle doğumdan sonra emzirmenin başlamasıyla görülmektedir. Bebeğin emmeye başlamasıyla oluşan meme başı çatlakları, memenin baş çevresinde, meme başında enine çizgi halinde ya da aerola (meme başının çevresi) bölgesinde görülmektedir. Söz konusu çatlakların meydana gelmesi, bazen kadınların bebeği emzirmekten kaçınmasına dahi neden olmaktadır. Uzmanlar meme çatlaklarının en sık görülme nedenin, bebeğin emme pozisyonu ve bebeği tutma şeklinin doğru olmaması olduğunu belirtiyorlar. Bu çatlakların diğer önemli bir nedeni de meme başının alkol  ve sabun gibi temizlik maddeleri ile gereğinden fazla temizlenmesi ve memenin nemli kalmasıdır. Uzmanlar meme ucu çatlakları tedavisi için annelere bazı tavsiyelerde bulunmaktadırlar.

Bebekte Pamukçuk Oluşmasına Neden Olur

Meme ucu çatlaklarında önemli sorunlardan bir tanesi de oluşan bu çatlaklardan mikropların kolayca içeriye girerek memenin iltihaplanmasına neden olmasıdır. Bu çatlaklar meme başında ağrıya neden olmasından dolayı annenin bebeği yeteri kadar emzirememesi bunun sonucunda da memede süt birikmesine neden olur ve daha büyük rahatsızlığa yol açar. Çatlaklardan içeriye giren bakteriler meme iltihabı oluşmasına neden olabilmektedir. Meme apsesi olarak da tabir edilen bu durumun daha ilerideki safhalarında küçük cerrahi müdahaleler gerekebilmektedir. Bu durum annenin iltihaplanmış memesinden bir süre süt verememesine neden olmaktadır. Meme ucu çatlağının sonrasında oluşan mantar enfeksiyonunun emzirmeyle bebeğin ağzına bulaşarak halk arasında pamukçuk olarak bilinen bir çeşit ağız mantarının oluşmasına da neden olduğu belirtilmektedir.  

 Bakmanızda Fayda Var: Lohusalıkta Meme İltihabı Belirtisi ve Tedavisi  

Doğru Emzirme Pozisyonunda Emzirin

Bebekler emerken memenin areola olarak isimlendirilen, meme ucu etrafındaki kahverengi halka bölümünü tam olarak kavrayamayıp sadece meme başından emmeye çalışması sonrasında meme ucu çatlakları oluşur. Bebeğin yanlış emmesi, meme başının zedelenmesine yol açar ve ilk önce ağrılı meme başı olarak ortaya çıkar. Gerekli önlem alınıp bu ağrılı durumun düzelmediği durumlarda ise, meme ucu çatlakları ve meme başı yarıkları gelişir. Bu durumu önlemek için bebeğinizi doğru emzirme pozisyonunda emzirmeniz gerekmektedir.   

Meme Başı Çatlağı İçin Önlem Alın

Doğumdan sonra annelerin genellikle karşılaştıkları meme başı çatlaklarını önlemek için uzmanlar tarafından bazı önlemler almaları tavsiye edilmektedir. Buna göre, anne adayları meme ucu çatlaklarının oluşmaması için gebeliklerinin 34. Haftasından itibaren doğuma kadar her akşam ve doğum sorasında kullanabilecekleri doğal (bitkisel) içerikli meme ucu bakım pomadını meme uçlarına uygulamalarını tavsiye ederler. 

 Anne adaylarının alacakları bir diğer önlem de gebeliklerinin 34. haftasından itibaren piyasada satılan özel olarak tasarlanmış emzirme sutyenlerini kullanmaya başlamalarıdır. Anne adayları bu özel sutyeni alamayacak durumdalarsa, normal kullandıkları sütyenleri de kullanabilirler. Bunun için sütyenlerinde bulunan su geçirmeyi önleyen astarı hava akımını önlediği için çıkararak emzirme sütyeni yerine kullanabilirsiniz.  Anne adaylarının meme ucu çatlağını önlemek için yapacakları bir diğer şey de hamileliklerinin 34. Haftasından itibaren meme uçlarında oluşabilecek rutin akıntılar içi meme ucu pedleri kullanmalarıdır.

Meme Ucu Çatlakları Tedavisi İçin Yapmanız Gerekenler

• Meme ucu çatlağının oluşması sonrasında tedavi yöntemi olarak, doktorunuz tarafından önerilen bitkisel içerikli özel meme ucu pomadını düzenli olarak önerildiği şekilde kullanmalısınız.
• Meme ucunuzu gerektiğinde sadece su ile temizlemelisiniz. Meme ucu temizliğinde hiçbir zaman sabun, alkol ve kimyasal maddeler içeren temizlik sıvıları ya da ıslak mendil kullanmamalısınız.
• Bebeğimizi emzirirken doğru emzirme pozisyonu almanız ve bebeğinizin sadece meme ucunu değil memeyi çevreleyen areola adı verilen koyu alanın tümünü ağzına almasını sağlamalısınız.

• Emzirme işleminden önce memelerinize hafifçe masaj ve gevşeme egzersizleri yapmanız tavsiye edilir.
• Her emzirmede meme ucunun farklı bir kısmının baskı görecek şekilde bebeğinizin emiş pozisyonu ayarlamanız gerekmektedir. Bunu yaparken dikkat edeceğiniz önemli konu, her emzirme işleminde bebeğinizi memenize bakar şekilde tutmanız gerektiğidir.
• Bebeğinizi daha sonra emzirdiğinizde de bebeğin emmediği ya da tam olarak boşaltamadığı memeden başlayarak emzirmeniz tedavide faydalı olmaktadır.
• Bebeğinizi her emzirmeden sonra biraz sütünüzü sıkarak meme ucunuza sürdükten sonra bir süre kendi kendine kurumasını beklemelisiniz.