Çocuğunuza El Yıkama Alışkanlığı Kazandıracak 5 Öneri

Parazit hastalıklarından solunum yolu enfeksiyonlarına kadar pek çok hastalık, ellerimiz vasıtasıyla bulaşıyor. Bu hastalıklardan korunmanın yolu ise el yıkama alışkanlığından geçiyor.

• 31 Temmuz 2025 yayımlanmıştır.
• Merve Melis tarafından yazılmıştır.

Parazit hastalıklarından solunum yolu enfeksiyonlarına kadar pek çok hastalık, ellerimiz vasıtasıyla bulaşıyor. Gündelik yaşamın rutin davranışları olan toplu ulaşım araçlarını kullanma veya el sıkışma gibi aktiviteler, hastalıkların kolayca yayılmasını sağlıyor. Hele ki kreşe giden çocuklar, hem kapalı ortamlarda uzun süre bulunduklarından hem de tanımak istedikleri her nesneye dokunduklarından, ellerinde milyonlarca mikroorganizma birikiyor. Bu da hastalanmaları daha fazla kolaylaşıyor. 

Bu hastalıklarından korunmanın yolu ise hijyenik el yıkama alışkanlığından geçiyor. Yetişkinlik döneminde el yıkama alışkanlığına sahip olmak ise aslında çocukluk döneminde edinilen eğitimle mümkün oluyor. 

Peki, Çocuklara el yıkama alışkanlığı nasıl kazandırılır? Çocuklarda ve bebeklerde el temizliği nasıl olmalıdır? Doğru el yıkama adımları nelerdir? Detaylar makalemizde…

Çocuğunuza El Yıkama Alışkanlığı Kazandıracak 5 Öneri!

Salgın hastalıklarla savaştığımız şu günlerde, çocuklara el yıkama alışkanlığı kazandıracak bazı öneriler…

1) Eğitime Doğru Zamanda Başlayın

Her yaş grubundaki çocuğun becerileri farklıdır. Haliyle el yıkama alışkanlığı kazanabilmeleri için eğitime doğru zamanda başlamanız gerekiyor. Eğer çocuğunuz yürümeye başladıysa, yavaş yavaş onu teşvik etmeye başlayabilirsiniz. Asıl eğitime ise tuvalet eğitimine başladığınız dönemde başlamalısınız. Elbette bu süreçte sabırlı olmalı, bir anda öğrenmesini beklememelisiniz.

2) Rol Model Olun

Bebekler, doğdukları andan itibaren anne ve babasını izler, onların yaptığı davranışları örnek alarak hayatı keşfetmeye çalışırlar. Bu durumda sizin sık sık çocuğunuzun önünde elinizi yıkamanız önemlidir. Örneğin; yemekten önce, dışarıdan geldiğinizde veya yemek hazırlamaya başlarken, bebeğinizle birlikte banyoya gidip ellerinizi yıkarsanız, çocuğunuzda zamanla el yıkamaya dair bir bilinç gelişecektir.

3) Eğitimi Eğlenceli Hale Getirin

Oyun, çocuklara bir şeyler öğretmenin en keyifli ve kolay yoludur. Siz de çocuğunuza el yıkama alışkanlığı kazandırmak için süreci eğlenceli bir oyun haline getirebilirsiniz. Mesela; çocuğunuzla birlikte en sevdiğiniz şarkıyı söyleyin ve şarkı bitene kadar ellerini yıkamaya devam edin. Böylece acele etmesinin de önüne geçmiş olursunuz.

Eğitimi eğlenceli hale getirmenin bir başka yolu da çocuğunuzun ellerini yıkayacağı lavabo alanını yeniden dekore etmekten geçiyor. Örneğin; sevdiği çizgi film figürlerinin çıkartmalarını aynaya yapıştırabilirsiniz ya da ellerini yıkayacağı sabunun daha canlı renklerde olmasını sağlayabilirsiniz.

4) Uygun Şartları Oluşturun

Hiç kimse fiziksel anlamda zorlanarak yaptığı şeyden keyif almaz. Siz de banyonuzu çocuğunuzun fiziksel özelliklerine göre yeniden düzenleyerek, çocuğunuzun eğitim sürecinden soğumamasına yardımcı olabilirsiniz. Örneğin lavabo yüksekse, çocuğunuza uygun bir tabure alabilirsiniz. Ya da musluk çok gerideyse, ucuna hortum bağlayarak basit bir şekilde problemi çözebilirsiniz. Aynı şekilde banyonuza, çocuğunuzun yetişebileceği yükseklikte yeni bir havluluk asabilirsiniz.

5) Önemini Anlatın

Çocuğunuza herhangi bir eğitim verirken, neyi neden yaptığınızı onun anlayabileceği dille çok iyi aktarmalısınız. Bu sayede alışkanlıkları kazanması çok daha kolay olur. El yıkama alışkanlığı kazandırmaya çalışırken de bu davranışın hastalıklardan koruduğunu basit bir dille anlatmalısınız.

Çocuklarda El Yıkamanın Önemi

Çocukların bağışıklık sistemi, biz yetişkinlere kıyasla çok daha hassastır. Çünkü bağışıklıkları hala gelişme aşamasındadır. Gün içinde, gözle görülmese de birçok mikroorganizmayı ellerinde biriktiren çocuklar, ellerini ağzına veya gözüne değdirdiğinde bu mikroorganizmaların istilasına maruz kalarak çeşitli hastalıklara yakalanabiliyor. İşte bu noktada, en etkili korunma yöntemi olan el yıkama alışkanlığı devreye giriyor. Yetişkinlik döneminde, bunun bir alışkanlık olarak sürdürülebilmesinin temelinde ise çocuklukta alınan eğitim yatıyor.

Eller Nasıl Yıkanmalı?

El yıkamanın önemini hakkında bilgi sahibi olduk… Peki, etkin bir el temizliği için yıkama işlemi nasıl olmalıdır? İşte, doğru el yıkama adımları…

• Eller sabun ile en az 20 saniye boyunca yıkanmalıdır.
• Özellikle tırnak içleri, parmak araları, parmak uçları ve bilek iyice ovulmalıdır.
• Ovma işleminden sonra köpük kalmayana kadar eller durulanmalıdır.
• Tek kullanımlık kağıt havlu veya sık sık değiştirdiğiniz kumaş havlu ile kurulanmalıdır.
• Egzamaya yatkın bir çocuğunuz varsa, yıkama işlemi cildini daha da irrite edeceğinden doktorunuzun önerdiği nemlendirici kremlerden kullanabilirsiniz.
  
  

Yenidoğan bebeklerde burun, kulak ve göz temizliği nasıl olmalı?