Doğumdan Sonra Basur (Hemoroid) Belirtileri, Nedenleri ve Tedavisi

Doğumdan sonra pek çok kadında hemoroid gelişebilir.

• 31 Temmuz 2025 yayımlanmıştır.
• Merve Melis tarafından yazılmıştır.

Doğumdan sonra hemoroid kadınlarda çok sık görülür. Bunun ilk nedeni, büyüyen rahmin bacaklardan kalbe kadar uzanan büyük bir damara baskı yapmasıdır. Ayrıca artan progesteron hormonu ve kabızlık gibi durumlar da kadınlarda doğum sonrasında hemoroid gelişmesine yol açabilmektedir. Buradan yola çıkarak ele aldığımız bu yazıda, doğumdan sonra basur nedenleri, belirtileri ve tedavisi ile ilgili tüm bilinmesi gerekenleri derledik. Hazırsanız başlayalım.

Hemoroid (Basur) Nedir?

Hemoroid, diğer bir ismiyle basur, kalın bağırsağın en alt kısmı olan rektumdaki şişmiş damarlardır. Buradaki damarlar şiştiğinde rektumun içinde veya anüsün etrafında yumuşak, bazen de sert yumrular hissedilir. Bir bezelye kadar küçük veya bir üzüm kadar büyük olabilen hemoroidler, bazen kaşınabilir bazen de acıyabilir. Özellikle dışkılama sırasında rektal kanamaya neden olabilen hemoroidler, hamilelik ve doğum sonrası dönemde yaygın olarak görülürler. Kabızlıktan kaçınmaya dikkat edildiği sürece kendiliğinden geçebilen bu durum, bazen de tıbbi müdahale gerektirebilmektedir.

Doğumdan Sonra Hemoroid Neden Olur?

Hamilelik sırasında yaşanan bazı fiziksel değişimler, kadınları hemoroide yatkın hale getirir. Bunlardan biri büyüyen rahmin, kanı bacaklardan kalbe geri taşıyan inferior vena kava adlı büyük bir damara baskı yapmasıdır.  Bu baskı, vücudun alt kısmından gelen kan akışını yavaşlatır ve rektumun etrafındaki damarlara baskı yaparak şişmelerine neden olur. Diğer bir neden ise artan progesteron hormonunun damar duvarlarını gevşeterek şişmelerine kolaylık sağlamasıdır. Progesteron hormonunun artması, aynı zamanda yiyeceklerin sindirim sisteminden geçişini yavaşlatarak kabızlığa zemin hazırlayabilir. Kabızlık ise hemoroide neden olabilmekle birlikte mevcut olan hemoroidin daha da kötüleşmesine yol açabilir. Son olarak vajinal doğum esnasında yapılan yoğun ıkınma da doğum sonrası hemoroid oluşmasına zemin hazırlayabilir.

Doğum Sonrası Basur Tedavisi

Doğum sonrası hemoroid tedavisi için ilk olarak yaşam tarzı alışkanlıklarında değişim planlanır. Örneğin lif açısından zengin beslenerek kabızlığın önlenmesi, bol su tüketilmesi, tuvalet sonrası temizliğin hassas bir şekilde yapılması gibi basit ama etkili yöntemlerle basit hemoroidlerin kendiliğinden düzelmesi beklenir. Bu noktada oturma banyoları, ılık duşlar veya belli aralıklarla kompres yapmak yaşanan ağrının hafifletmesine yardımcı olabilir. Aynı zamanda doktor hemoroide yönelik krem, merhem veya fitil gibi ilaçlar reçete edebilir. Bu ilaçlar doktora danışılmadan kesinlikle kullanılmamalıdır zira yanlış kullanımı hemoroidin daha da kötüleşmesine yol açabilir. Tüm bunlara rağmen hemoroidler küçülmediyse veya şiddeti giderek artan semptomlar varsa çeşitli tıbbi müdahalelere ihtiyaç duyulabilir. Örneğin hemoroidin kan akışını kesmek için lastik bantlar uygulanabilir veya küçük cerrahi operasyonlar ile doğumdan sonra gelişen hemoroid tedavi edilebilir. Burada hangi yöntemin seçileceği kişiye ve hemoroidin büyüklüğüne göre değişiklik göstermektedir.

Doğumdan Sonra Hemoroid Gelişmesini Önlemek Mümkün mü?

Doğumdan sonra hemoroid gelişmesini önlemenin en iyi yolu kabızlıktan kaçınmaktır. Bunun için ise aşağıdaki yöntemler işe yarayabilir:

• Öğünlerinize mutlaka meyve, sebze veya tam tahıllı besinler ekleyin.
• Gün içinde bol bol su içmeye dikkat edin. Özellikle idrarınız koyu sayı renkteyse, bu durumun yetersiz sıvı alımının bir göstergesi olduğunu unutmayın.
• Olabildiğince hareket edin. Bu, kısa bir yürüyüş olabileceği gibi doktorunuz izin verdiği sürece egzersiz de olabilir. Fiziksel olarak aktif olmak bağırsak hareketlerini tetikleyerek kabızlığı önlemeye yardımcı olacaktır.
• Tuvalete gitme isteği duyduğunuz anda gidin, ertelemeyin. Beklemek dışkının sertleşmesine ve çıkışının zorlaşmasına neden olur.
• Rektum üzerindeki baskıyı azaltmak için uzun süre oturmaktan veya uzun süre ayakta kalmaktan kaçının. Emzirirken, televizyon izlerken veya kitap okurken uzanmaya çalışın.
• Kegel egzersizleri yalnızca üriner sistemdeki kasları değil aynı zamanda rektum etrafındaki kasları da güçlendirir. Bu nedenle doktorunuz onay verdiği sürece her gün kegel egzersizleriyapmaya çalışın.

Ne Zaman Hastaneye Başvurmalıyım?

Yaşam tarzı değişikliklerine rağmen hemoroidler küçülmüyorsa mutlaka doktora danışılmalıdır. Zira zamanında tedavi olmak anemi, kan pıhtısı ve enfeksiyon gibi olası komplikasyonların önüne geçilmesini sağlar. Özellikle kanama, şiddetli ağrı veya hemoroidin sertleşmesi halinde vakit kaybetmeden tıbbi destek alınmalıdır.

Bu içeriğimiz de ilginizi çekebilir:

Hamilelikte Hemoroid Oluşumunu Önlemek İçin Tavsiyeler

Kaynak: 1