Anne Sütünü Artıran Bitkiler Neler?

Emzirme döneminde süt üretimini artırmak için bitkilerden faydalanmayı düşünüyorsanız, bunu öncelikle doktorunuza danışmalısınız.

• 31 Temmuz 2025 yayımlanmıştır.
• Merve Melis tarafından yazılmıştır.

Anne sütünü artıran besinler, emzirme sürecindeki kadınların araştırdığı konuların başında geliyor. Bu noktada pek çok kişi anne sütünü artırmak için çeşitli bitkilerden faydalanmayı düşünüyor. Araştırmalara göre çemen otu, rezene, keçi sedef otu ve deve dikeni gibi bitkiler, anne sütünü artırmaya yardımcı olacak galaktagog özelliklere sahiptir. Ancak bu bitkilerin emziren annelere ve bebeklerine yönelik güvenliği yeterince araştırılmadığından, kullanmadan önce mutlaka doktora danışmak gerekiyor. Sizler için hazırladığımız bu yazıda, anne sütünü artıran bitkiler ile ilgili bir liste ele aldık. Hazırsanız başlayalım!

Anne Sütünü Artıran Bitkiler

Anne sütünü artıran bitkiler, emzirme sürecindeki neredeyse her kadının araştırdığı konuların başında geliyor. Zira bu süreçteki süt tedariki, bebeğin sağlığını ve gelişimini doğrudan etkiliyor. Bu noktada yapılan araştırmalar, emziren annelerde çemen otu, keçi sedef otu ve rezene gibi bitkilerin galaktagog özelliklere sahip olduğunu gösteriyor. Ancak bunların güvenliği ile ilgili yeterli çalışma olmadığından, kullanmadan önce doktora danışmak ve makul miktarlarda tüketmek gerekiyor. İşte, anne sütü üretimini artırmaya yardımcı olabilecek bazı bitkiler…

1. Çemen Otu

Çemen otu, emzirme döneminde yaygın olarak kullanılan bitkilerden biridir. Genellikle Hindistan, Güney Avrupa ve Akdeniz ülkelerinde yetiştirilen bu bitki, emzirme sürecinde makul miktarlarda kullanılabilir. Ancak fazla tüketimi bulantı, kusma ve ishal gibi yan etkilere yol açabilir. Bununla birlikte astımı olan veya yer fıstığı, baklagil alerjisi olan kişilerin kullanması önerilmiyor. Ayrıca diyabetli annelerde hipoglisemik etki gösterdiği biliniyor.

2. Deve Dikeni

Deve dikeni bitkisinin anne sütüne olumlu etkilerde bulunabileceği düşünülüyor. Bu bitki bazı kaynaklarda şevketi bostan olarak da geçiyor. Karaciğer sağlığı için de faydalı olan deve dikeni, fazla kullanıldığında ishal veya alerjik etkilere yol açabiliyor.

3. Keçi Sedefi

Keçi sedefinin galaktagog etkisi ilk kez 1873 yılında Fransız Akademisi’ne rapor edilmiştir. Toksisiteye neden olabileceğinden taze olarak değil, kurutulmuş formunun kullanılması gerektiği düşünülüyor. Ayrıca çemen otuyla birlikte alındığında etkisinin daha fazla olabileceği belirtiliyor.

4. Rezene

Genellikle gastrointestinal rahatsızlıklar için kullanılan rezenenin galaktagog etkisi ilk kez yunan bir botanikçi tarafından rapor edilmiştir. Genellikle tohum şeklinde yemeklere eklenerek veya çay şeklinde tüketilen rezene, fazla alındığında alerjik reaksiyonlara veya dermatite neden olabilmektedir. Bu nedenle ölçülü tüketmeye dikkat etmek gerekir.

5. Yonca

Filizleri fındıksı bir tada sahip olan yonca, östrojenik bileşikler açısından zengin bir bitkidir. Fazla tüketiminde ishale neden olabileceğinden makul miktarlarda tüketmek gerekir. Yer fıstığı veya baklagillere alerjisi olan ya da sistemik lupus eritematozus hastası olan kişilerin kullanması önerilmemektedir.

6. Sarımsak

Dünya çapında hemen hemen tüm mutfaklarda kullanılan sarımsak, daha çok antibakteriyel özelliği ile ön plana çıksa da bazı araştırmalarda emzirme süresini uzattığı görülmektedir. Ancak yoğun tüketimi kokudan dolayı bebekte tam tersi bir etki de yapabilir.

7. Torbangun

Torbangun bitkisinin yaprakları Endonezya’da çağlar boyunca galaktagog olarak kullanılmıştır. Araştırmalar, bitkinin son takviye tarihinden itibaren anne sütünü üretimini bir aya kadar artırabildiğini gösteriyor. Yine aynı çalışmada torbangun bitkisinin anne sütünün bileşiğini etkilemediği belirtiliyor.

8. Shatavari

Shavatari bitkisinin kökleri eski Hint tıbbında galaktagog olarak kullanılmıştır. Genellikle kakule ile birlikte tüketilen bu bitkinin dozaj, etkinliği veya yan etkileri ile ilgili günümüzde çok az literatür bulunmaktadır.

Emzirme Sırasında Kaçınılması Gereken Bitkiler

Emziren annelerde anne sütünü artıran bitkiler kadar sütü olumsuz etkileyebilen bitkiler de bulunmaktadır. Bunlar genellikle düzenli ve yüksek dozda tüketildiğinde süt üretimini olumsuz etkileyebileceğinden, yemeklerde makul miktarlarda tüketmek sakıncalı olmayabilir. İşte, emziren annelerin tüketmesi önerilmeyen bitkiler…

1. Adaçayı Yaprakları

Genellikle çay olarak tüketilir. Anne sütünü azaltabilme riskinin yanı sıra astım, şeker hastalığı veya nöbet geçiren kişilerde mide bulantısı, kusma, baş dönmesi ve diğer bazı yan etkilere neden olabilir.

2. Maydanoz

Maydanoz besin olarak yoğun miktarda tüketildiğinde prolaktin düzeylerini düşürerek anne sütünü olumsuz etkileyebilir. Genellikle süt üretimini kontrol etmek veya azaltmak isteyen kadınlar adaçayı ile birlikte kapsül şeklinde alır. Ancak bu etkilerini doğrulayabilecek klinik kanıt bulunmuyor.

3. Yasemin

Göğüslere topikal olarak uygulandığında süt üretimini baskılayabilir. ABD Gıda ve İlaç İdaresi tarafından güvenli kabul edilmekle birlikte dozu, etkinliği ve yan etkileri ile ilgili bilgi eksikliği bulunmaktadır.

4. Nane Yağı

Nane yağının süt tedarikini azalttığı, ağrıyı hafiflettiği ve meme ucu çatlaklarını tedavi ettiğine inanılıyor. Ancak yüksek dozlarda kullanıldığında toksik etkilere yol açabileceği biliniyor.

Emzirme Sırasında Bitkilerden Faydalanmak İsteyen Anneler İçin Alınabilecek Önlemler

• Emzirirken bitkilerden faydalanmak istiyorsanız öncelikle bunu kendi doktorunuz ve çocuk doktoru ile görüşün.
• Isırgan otu, anason, civanperçemi veya dereotu gibi yaygın kullanılan bitkiler de dahil olmak üzere emzirme döneminde kullanılan çoğu bitkinin güvenliği ve etkinliği ile ilgili yeterli bilgi yoktur.
• Bitkilerde bulunan bileşiklerin anne sütüyle bebeğe geçme ihtimali var. Bu bitkilerin bebeğe olan etkileri ile ilgili güncel bilimsel çalışmalar ise oldukça kısıtlı. Bu nedenle doktorunuza danışmadan hiçbir bitkiyi bol miktarda tüketmeyin.

Bu içeriğimiz de ilginizi çekebilir:

Anne Sütünü Artıran Besinler Neler?

Kaynak: 1