Gebeliğe Bağlı Şeker Hastalığının Belirtileri

Şeker hastalığı kanda normalden yüksek şeker düzeyleri ile karakterize edilen bir durumdur.

• 31 Temmuz 2025 yayımlanmıştır.
• Merve Melis tarafından yazılmıştır.

Gebeliğe Bağlı Şeker Hastalığı

Şeker hastalığı kanda normalden yüksek şeker düzeyleri ile karakterize edilen bir durumdur. Bazı kadınlarda gebe kalmadan önce diyabet yani şeker hastalığı mevcuttur. Bu duruma ise pregastasyonel diyabet denmektedir. Bazı kadınlarda ise şeker yüksekliği gebelik esnasında ilk defa başlar, bu duruma ise gestasyonel diyabet denir. Her 200 gebelikten birinde pregestasyonel diyabet olduğu ve ek olarak her 200 gebe kadından 5’inde gestasyonel DM geliştiği tahmin edilmektedir. Eğer gebe kalmadan önce şeker hastalığınız varsa, gebelik dönemi boyunca kan şeker düzeyinizi kontrol altında tutabilmeniz öncekine göre daha zor bir hale gelebilmektedir. Gebelik döneminde insülin dozunu değiştirmekte gerekebilir.

Gebelik Döneminde Diyabete Bağlı Oluşabilecek Problemler:

• Kandaki yüksek şeker düzeyi bebeğin çok irileşmesine neden olabilmektedir. İri bebeklerde doğum öncesinde ve doğum esnasında daha çok problemin ortaya çıkabilme riski vardır. İri bebeklerde sezaryen gerekme riski daha yüksektir. Ayrıca doğum sırasında doğum travması, omuz takılması ve doğum eyleminin uzaması da iri bebeğe ait risklerdir.
• Gebelik döneminden önce diyabetik olan hastalarda yani pregestasyonel diyabet hastalarında bebekte anomalilerin görülme riski artar. Ancak gebelik döneminde başlayan gestasyonel diyabet bebekte anomalilere neden olmaz ya da çok hafif ilgili olabileceği konusunda şüpheli araştırmalar vardır.
• Diyabet olan gebelerde gebelik sırasında preeklampsi yani yüksek tansiyon gelişme riski artmıştır.
• Erken doğum riski artmıştır.
• Doğumdan sonra bebekte akciğer yani solunum sıkıntısı gelişebilir. Diyabetik anne çocuklarında akciğer gelişimi gecikir.
• Doğumun ardından bebekte hipoglisemi yani kan şekeri düşüklüğü ve bilirubin yüksekliği, polisitemi yani bebekte kan hücrelerinin fazlalığı gelişebilir.
• Gebelik öncesi diyabet hastalığı olanlarda plasental fonksiyon yetersizliği ve bunun sonucunda bebekte gelişme geriliği meydana gelebilmektedir.
• Diyabetik gebeliklerde polihidramniosa sık rastlanır. Pregestasyonal diyabette oligohidramnions da gelişebilir.
• Anne karnında ani fetal ex meydana gelebilmektedir.
• Ketoasidoz ve preeklampsi gibi nedenler ile maternal mortalite artmıştır.
• Diyabetik gebelerde üriner sistem enfeksiyonu, doğum sonrası puerperal enfeksiyonlar, solunum yolu enfeksiyonları ve yara yeri enfeksiyonu riski artmıştır.
• Diyabetik ketoasidoz meydana gelebilir. Diyabetik gebelerde aşırı bulantı, kusma, enfeksiyonlar, beta mimetik ya da steriod ilaçlar diyabetik keteoasidoza zemin hazırlayabilir.
• Eğer gebelik öncesinde ve gebelik dönemi süresince doğru bir tedavi alınıyor ve düzenli kontrollerinizi yaptırıyorsanız, sağlıklı bir bebek doğurabilme şansınız yüksek demektir.

Gebeliğe Bağlı Şeker Hastalığı Belirtileri

Birçok gebe kadın diyabetin belirtilerini fark etmemektedir. Bu durum tahliller ile anlaşılmaktadır fakat kilo kaybı, susuzluk hissi, çok fazla yemek yemek, yorgunluk ve çok fazla miktarda idrar yapmak gibi belirtiler olabilmektedir. Diyabeti olan bir kadın gebe kalırsa, gebelik sırasında hastalığın kontrolünün zorlaşacağını ve daha kötüleşebileceğini bilmelidir.

Gestasyonel diyabet tedavisi için:

Gestasyonel diyabet tedavisi için bazen diyet yeterli olabilmektedir. Diyet yeterli olmadığı zamanlarda ise insülin tedavisine geçilir. Tablet şeklindeki şeker düşürücü ilaçlar gebelik döneminde kullanılamazlar.

Diyabetik Gebelerde Doğum Nasıl ve Ne Zaman Olmalı?

Diyabetik gebelerde eğer ki bir anormallik yoksa, sezaryen gerektirecek başka bir durum yoksa doğum normal doğum şeklinde ve de normal zamanında yaptırılır. İri bebek yani makrozomi ya da anne kemik yapısının uygunsuzluğu gibi durumlarda sezaryen gerekebilir. Diyabetik gebeliklerde erken doğum riski olabilir.

Doğumdan Sonra Diyabet Devam Eder mi?

Birçok kadında bebeğin doğumunu takiben bu durum geçer. Gebeliklerinde gestasyonel diyabet tanısı konulmuş annelere doğumdan 6 hafta sonra 75 gram glukozla şeker yükleme testi uygulanır. Bu test ile şeker hastalığının devam edip etmediği öğrenilir. Bu test normal çıksa dahi annenin sonraki gebeliklerinde veya hayatının ileriki dönemlerinde şeker hastalığına yakalanma riskinin diğer insanlara göre daha fazladır. Ancak bu testin anne adayı ve bebek üzerindeki etkileri hala tartışma konusudur. Pek çok uzman anne adayına bu şekilde bir şekerin verilmesinin ciddi sağlık sorunları çıkaracağını belirtir. Gebelik döneminde diyabetik olan hastalarında yaklaşık yarısında 20 yıl içerisinde aşikar diyabet hastalığı gelişebilmektedir. Gebelik öncesinde diyabeti olanlar doğumdan sonra gebelik öncesindeki durumlarına tekrar dönebilirler.