Bebeklerde Fitil Neden ve Nasıl Kullanılır?

Bebeklerde fitil kullanımı en çok kabızlık ve yüksek ateş durumlarında tercih edilir.

• 31 Temmuz 2025 yayımlanmıştır.
• Merve Melis tarafından yazılmıştır.

Bebeklerde fitil kullanımı en çok kabızlık ve yüksek ateş durumlarında tercih edilir. Genelde tedavi için ilk tercih olmasa da özellikle ağızdan ilaç alamayan, yutma güçlüğü veya kusması olan bebekler için ideal bir tedavi şeklidir. Ancak pek çok anne baba bebeklerde fitilin nasıl kullanılacağına dair soru işaretleri yaşamaktadır. Biz de sizler için hazırladığımız yazıda bebeklere fitil nasıl uygulanır, bebeklerde fitil kullanımı zararları nelerdir gibi merak edilen soruların yanıtlarını derledik. İşte, bebeklerde fitil kullanımı ile ilgili bilmeniz gereken her şey...

Fitil Nedir?

Fitil, oda sıcaklığında katı olarak formunu koruyabilse de vücut sıcaklığında eriyen ve hızla kana karışıp tedavi olmayı sağlayan bir tür ilaçtır. Kalın bağırsağın son kısmı olan rektuma yerleştirilerek uygulanan fitiller, rektum bölgesinde çok hızlı bir şekilde emilirler. Ağızdan alınan ilaçlar ise önce mide asidiyle karışır, ardından ince bağırsaklardan emilerek karaciğere geçer. Bu nedenle çok yüksek ateş gibi hızlı bir şekilde müdahale edilmesi gereken durumlarda ilk tercih fitil olabilmektedir. Yüksek ateş dışında aşırı kabızlık durumunda da bebeklere fitil reçete edilebilmektedir. Kabızlık için kullanılan fitiller ise genellikle gliserin içeriklidir. Gliserin içerikli fitiller kabız olan bebeklerde anlık rahatlama sağlasa da kabızlığın esas nedenine odaklanmak ve altta yatan sebebi tedavi etmek daha doğru olacaktır. Çünkü kabızlık için üretilen fitiller uzun süreli kullanıldığında, anüs kaslarında tembellik oluşabilmekte ve sürekli fitile ihtiyaç duyulabilmektedir. Bu nedenle ebeveynler kabızlığı çözmek için beslenmeye odaklanmalı, aşırı kabızlık durumlarında bebeği rahatlatmak için fitile başvurmalıdır. Ayrıca sürekli devam eden kabızlık durumunda bebeğin bağırsaklarında yapısal bir sorun olup olmadığı mutlaka incelenmelidir.

Bebeklerde Fitil Neden Kullanılır?

Bebeklerde fitil kullanımı en çok yüksek ateş ve kabızlık durumunda tercih edilir. Ancak böylesi tablolarda da ilk tercih fitil olmamaktadır. Zira uygulaması hem ebeveynler hem de bebek ve çocuklar için pek konforlu değildir. Eğer bebek sürekli kusuyorsa yani ilaç emilmeden geri çıkartılıyorsa, yutkunma güçlüğü varsa, ateş çok yüksek ve hızlı bir şekilde müdahale edilmesi gerekiyorsa veya bebek uzun süreli kabızlık çekiyorsa bebeklerde fitil kullanımı tercih edilebilmektedir.

Bebeklerde Kabızlığa Ne İyi Gelir?

Bebeklerde Fitil Nasıl Kullanılır?

İlaçlar genelde şurup, tablet veya damardan enjeksiyon şeklinde verilir. Bunların kullanılamadığı durumlarda ise fitil şeklindeki ilaçlar reçete edilebilmektedir. Çoğu anne baba, bebeklerinin canının acıyacağı korkusuyla fitil kullanma konusunda endişeli davranmaktadır. Peki, bebeklerde fitil nasıl kullanılır? Tüm ilaçlarda olduğu gibi fitiller de prospektüs ile satılmaktadır. Prospektüste bebeklerde fitilin nasıl uygulanması gerektiği mutlaka yer alır Ancak yine de özetlemek gerekirse, bebeklerde fitil uygulaması için aşağıdaki adımlar izlenebilir.

• Bebeğe fitil uygulamadan önce ellerinizi yıkayın.
• Fitilin kolay bir şekilde rektuma yerleştirilebilmesi için sert bir yapıda olması gerekir. Eğer çok yumuşamışsa buzdolabında 10 – 15 dakika bekletebilirsiniz.
• Bazı durumlarda doktorlar fitilin yarım kullanılmasını önerebilmektedir. Bu nedenle hekiminizin önerisi doğrultusunda fitili hazırlayın.
• Bebeklerin anüs bölgesi hassas olduğundan fitil kullanımından önce anüs bölgesini doktorunuzun önerdiği kremlerle yumuşatabilirsiniz.
• Daha sonra fitili dik bir şekilde bebeğin anüsüne yerleştirin.
• Ebeveynin desteğiyle anüse yerleştirilen fitil belli bir kanaldan geçtikten sonra kendiliğinden ilerleyecektir.
• Fitil dışarı çıkmaması için bebeğin poposunu bir süre elinizle kapatabilirsiniz.
  
  

Bebeklerde Fitil Kaç Aylıkken Kullanılır?

Bebeklerde fitil doğumdan itibaren kullanılabilir. Ancak prematüre bebeklerde kullanımı çok önerilmemektedir. Çünkü prematüre bebeklerin anüsleri sert bir şekilde uyarıldığında kalp yavaşlaması gibi riskler doğabilir. Bu nedenle ebeveynler fitil kullanımı için mutlaka doktorlarının önerilerini dinlemeli, doz ve uygulama sıklığı konusunda hekimin talimatlarının dışına çıkmamalıdır. 

Bebeklerde Fitil Kullanımı Zararlı mı?

Bebeklerde fitil kullanımı zararları da ebeveynler tarafından merak edilmektedir. Öncelikle şunu belirtmek gerekir ki fitil tedavi için ilk tercih değildir. Özellikle prematüre bebeklerin fitil kullanımında çok dikkatli olunmalıdır. Zira erken doğan bebeklerin anüsleri sert bir şekilde uyarıldığında, kalp yavaşlaması veya solunum durması gibi riskler doğabilmektedir. Ayrıca fitilin sert ve hızlı bir şekilde anüse yerleştirilmesi bebeklerde anüs çatlamasına neden olabilir. Böylesi bir durumda bebek şiddetli ağrı duyacağı için ilerleyen dönemlerde ağrı nedeniyle kakasını yapamayabilir. Bebeğin kakasını yapmaması da kabızlığı şiddetlendirerek kısır döngüye neden olabilir.

Bununla birlikte her kabızlık durumunda fitile başvurulmamalıdır. Çünkü fitil düzenli olarak kullanıldığında anüs kasları gevşemek için sürekli fitile ihtiyaç duyabilir. Bu nedenle ebeveynlerin önceliği kabızlığa neden olan etkeni bulmak olmalıdır. Eğer beslenmeyle ilgili bir kabızlık yaşanıyorsa bebeğin beslenmesi hakkında doktorun önerileri dikkate alınmalıdır. Ayrıca kabızlık uzun süredir devam ediyorsa, bağırsaklarda bir problem olup olmadığı mutlaka araştırılmalıdır.

Sonuç olarak, bebeklerde fitil kullanımı ilk tercih değildir. Ebeveynler her kabızlık durumunda fitile başvurmamalıdır. Ancak doğru zamanda kullanıldığında hızlı bir tedavi etkisi göstereceğinden hekimin önerdiği süre ve dozda kullanılabilmektedir.