Anne Karnında 10 Önemli Hastalık Teşhisi

Teknolojinin gelişmesi anne bebek sağlığında önemli gelişmeleri beraberinde getiriyor. Bu sayede bebekte oluşabilecek anomali teşhis edilebiliyor.

• 31 Temmuz 2025 yayımlanmıştır.
• Merve Melis tarafından yazılmıştır.

Anne Karnında 10 Önemli Hastalık Teşhisi

Günümüzde teknolojinin sürekli gelişmesi anne bebek sağlığı açısından da önemli gelişmeleri beraberinde getiriyor. Bu gelişmelerden birisi de bebek henüz anne karnında iken başına gelebilecek olası hastalıkların tespit edilmesi. Tavşan dudaktan (yarım damak dudak), down sendromuna kadar pek çok hastalığın teşhis edilmesi yanında bebeğin iskelet anatomisi ile de ilgili bilgi edinilebiliyor. Bu sayede, bebekteki olası hastalıklar tespit edilerek erken tedavi yoluna gidilebiliyor. Anne karnında tespit edilen hastalıklar;

1 -  Böbrek Anomalileri Fetal Anomali Taraması

Bebekte oluşan böbrek anormallikleri yapılacak fetal anomali taraması ile belirlenebiliyor. Bebekte küçük böbrekten, yerinde olmayan böbreğe ya da böbrek yokluğuna kadar pek çok oluşabilecek sorun tespit edilebiliyor. Bebeklerde sık rastlanan böbrek anormalliklerinin hayati tehlike taşımadığı belirtilirken, bazı anormalliklerin ise, ileri yıllarda böbrek hastalıklarına neden olabileceği belirtiliyor. Günümüzde birçok böbrek anomalisi tedavi edilebiliyor.

2- Akciğerde Oluşabilecek Hastalıklar

Anne karnında henüz dünyaya gelmemiş bebeklerde gelişebilecek hastalıklar da önceden tespit edilebiliyor. Bazen bebekte, akciğerin pek çok doğumsal hastalıkları söz konusu olabiliyor. Bu hastalıklar; akciğerin tam oluşmaması, akciğerde kistler, soluk ve yemek borusu arasında bağlantı olması gibi tanımlanıyor. Bebekte oluşabilecek bu hastalıklar annede herhangi bir bulgu oluşturmuyor. Sadece dikkatli bir ultrasonografik inceleme sonrasında tanı konulabiliyor. Tedavisi ise bebeğin ve hastalığın duruma göre doğumdan sonra yapılabiliyor.

3 - Bebekte Gelişebilecek Kalp Hastalıkları

Gebeliğin 20. haftası, bebeğin kalp gelişiminde önemli bir yer teşkil eder. Uzmanlar hamileliğin 19-22. haftaları bebekte kalp için en ideal fetal anomali tarama zamanı olduğunu belirtirler. Anne karnındaki bebekte kalp ritim bozukluğu nedenleri ile bebekte kardiyak anomali için risk taşıyan genetik ya da çevresel pek çok faktörün bulunduğunu belirten uzmanlar, anne adayının diyabet hastası olmasından gebelikte riskli ilaç kullanmasına kadar birçok nedenin buna yol açabileceğini belirtiyorlar. En sık rastlanan kalp anomalileri arasında; fallot tetrolojisi (mor bebek hastalığı), büyük damar transpozisyonu, büyük kalp delikleri, ana damarlarda terslik ya da ağır darlıklara bağlı olarak kalbin bir tarafının gelişmemesi yer alıyor. Günümüzde birçok kardiyak anomali, gebelikte bu yolla tespit edilebiliyor.

4 -  Tavşan Dudak (Yarık damak-dudak) Anomalisi

Halk arasında “Tavşan Dudak” olarak bilinen yarım damak – dudak anomalileri bin bebekten 1'inde görülebiliyor. Tavşan dudağın neden oluştuğu kesin olarak bilinmese de hamilelik sırasında annenin aldığı ilaçların, akraba evliğinin, zararlı madde kullanımının, röntgen ışınlarının ve gebelikte geçirilen bazı travmaların bu hastalığa yol açabileceği belirtiliyor. Tavşan dudağın tedavisi doğumdan sonra, plastik cerrahlar tarafından yapılabiliyor. Dudak ameliyatı doğumdan sonra ilk aylarda, damak ameliyatı ise bebek yaşını doldurmadan yapılıyor.

5-  Geblikte Cücelik - Çarpık Ayak -  Eksik veya Fazla Parmak

 Anne karnında tespit edilebilecek anormallikler arasında bebeğin parmaklarındaki yapışıklık, parmak sayısının fazla ya da eksik olması ile bebeğin uzuvlarının fazla uzun veya kısa olması gibi sorunlar tespit edilebiliyor. Bu sorunlar yapılacak küçük operasyonlarla ve her gün gelişen protezlerle düzeltilebiliyor. Uzmanlar tarafından bebekte oluşabilecek; çarpık ayak, kalça çıkıklığı, gebelikte cücelik belirtileri, boyun eğriliği gibi ciddi uzuv ve omurga gelişim bozuklukları, diğer uzuv bozukluklarına göre çok daha önemli iskelet anomalilerinden bazıları olarak belirtiliyor.

6-  Bebeğin İskelet Yapısındaki Bozukluklar

Hamilelik sırasında bebekte oluşan, iskelet yapıdaki bozukluklar fetal anomali taraması sırasında belirgin bir şekilde tespit edilebiliyor. Fakat bu bozuklukların nedeni çoğu kez saptanamıyor. Bebeğin iskelet yapısındaki bozuklukların en büyük etkenlerden birisinin annedeki vitamin eksikliği olduğu düşünülüyor.  Annenin hamileliği sırasında alkol, sigara ve madde kullanımının bebekte iskelet anomalisine yol açabileceği belirtiliyor. Bu bozukluklar bazı durumlarda genetik olabiliyor. Bebekte iskelet anomalisinin tespiti durumda hekimin aileyi bilgilendirmesi ve ona göre önlemler alınması gerekiyor.

7- Bebekte Kafa ve Beyin Anomalileri

Anne karnında bulunan bebekte görülen kafa ve beyin anomalileri, en rastlanan ve ultrasonografik olarak erken tanı konulabilen anomaliler arasında yer almaktadır. Bebeğin kafatasının gelişmemesi, beyin dokusunun içindeki ayrıntılarda eksikler olması, beyin dokusunun açıkta kalması, sıvı dolu keseciklerin aşırı genişlemesi ve beyin dokusunun gelişmemesi en sık tespit edilen problemlerden birkaçı olarak öne çıkmaktadır.  Bu anomalilerin önemli bir kısmı hayatla bağdaşmamasından dolayı, bebek doğumdan kısa bir süre sonra kaybediliyor. Bu durumla karşılaşılan bebeğin hastalığın akıbetine ve ağırlığına göre, ailenin tercihleri yönünde, meslek ilke ve etiği çerçevesinde bir yol seçiliyor.

8- Bebeğin Karın Ön Duvarı Anomalileri

 Anne karnında tespit edilen hastalıklardan bebeğin karın duvarındaki hastalıklardan bazıları bebeğin doğumundan sonra ameliyatla tedavi edilebiliyor. Diğer karın organlarının dışa doğru ve/veya göbek deliğinden dışarıya doğru bağırsakların fıtıklaşması veya karın duvarındaki eksiklik nedeniyle bağırsakların ve bazen karaciğerin dışa doğru sarkması en çok görülen karın anomalileri arasında geliyor.

9-  Anne Karnındaki Bebekte Nöral Tüp Defekti

 Nöral Tüp Defekti, bebekte beyin ve omuriliği oluşturan boru şeklindeki yapının anne karnında kapanmaması nedeni ile oluşan sakatlık anlamına geliyor. Nöral Tüp Defekti olan bebeklerin geneli yaşayamıyor. Bu hastalığa sahip olup yaşayan bebekler ise, felçli oluyor ya da bağırsak ve mesane kontrolü gibi önemli işlevlerini yerine getiremiyorlar. Uzmanlar, bebekte meydana gelen bu hastalığın en belirgin nedeni olarak, annedeki folik asit denilen vitamin eksikliği olduğunu gösteriyorlar. Bu nedenle annelerin hamilelik öncesinde ve sonrasında folik asit vitaminini kontrollü bir biçimde almaları önem taşıyor.

10 - Down Sendromu İhtimali

Gebeliğin 11-14. haftası içinde ultrasonografi ile yapılan kontrollerde, bebeğin burun kemiğinin ve ense kalınlığının tespiti yapılmaktadır. Ardından anne kanından bakılan birkaç parametre ile risk ihtimalleri belirlenebilmektedir. Hamileliğin 4. ayında yapılan ultrason bulguları ve anne kanındaki bazı hormonal parametrelerin annenin yaşı, bazı hastalık hikayeleri ve sigara içim durumu göz önüne alınarak yine down sendromu ihtimali belirlenebilmektedir.