Tiroid Hastalıkları Hamileliği Nasıl Etkiler?

Tiroid hastalıkları gebelikte hem anne adayının sağlığını hem de bebeğin gelişimini etkileyebileceği için erken tanı ve düzenli takip büyük önem taşır.

• 31 Aralık 2025 yayımlanmıştır.
• Merve Melis tarafından yazılmıştır.

Hamilelik döneminde birçok anne adayı kendini normalden daha yorgun, halsiz, unutkan veya keyifsiz hissedebilir. Kilo artışı, ciltte değişimler, şişkinlik ve ağrılar da bu dönemde sık görülen durumlardır. Çoğu zaman bu belirtiler hamileliğin doğal bir parçasıdır. Ancak nadir de olsa benzer şikâyetler, tiroid bezinin normalden farklı çalıştığının da işareti olabilir. Bu noktada doktorlar, belirtilerin kaynağını ayırt edebilmek için tiroid fonksiyonlarını değerlendiren basit kan testlerinden yararlanmak isteyebilir.

Sizler için hazırladığımız bu yazıda, tiroid hastalıklarının hamileliği nasıl etkileyebileceğinden bahsettik. Keyifli okumalar!

Tiroid Nedir?

Tiroid bezi boynun ön kısmında, ses tellerinin hemen altında yer alır ve endokrin sistemin önemli bir parçasıdır. Bu bez tarafından üretilen hormonlar, vücudun enerji kullanımını yani metabolizmayı düzenler. Aynı zamanda vücut ısısı, kilo kontrolü, kolesterol düzeyleri ve pek çok temel vücut fonksiyonu üzerinde etkilidir.

Tiroid hormonlarının üretimi, beyindeki hipofiz bezinden salgılanan tiroid uyarıcı hormon (TSH) tarafından kontrol edilir. Gün içinde tiroid hormon seviyeleri doğal olarak değişiklik gösterebilir ve hipofiz bezi bu değişimlere TSH üretimini artırarak ya da azaltarak yanıt verir. Tiroid hormonunun az salgılanması hipotiroidizm, fazla salgılanması ise hipertiroidizm olarak adlandırılır. Her iki durum da tedavi edilebilir olsa da tedavi edilmediğinde gebelikte ciddi sorunlara yol açabilir.

Hamilelik Tiroid Seviyelerini Nasıl Etkiler?

Hamilelik sırasında vücutta östrojen ve insan koryonik gonadotropini (hCG) hormonlarının seviyesi artar. Bu hormonlar tiroid hormonlarının düzeylerini de etkiler. Özellikle ilk üç ayda hCG, TSH’ye benzer şekilde tiroid hormon üretimini uyarır. Gebelik boyunca yükselen östrojen seviyeleri ise tiroid hormonlarının kanda taşınmasını sağlayan proteinlerin artmasına neden olur.

Üçüncü trimesterde tiroid bezinin hacmi, hamilelik öncesine kıyasla yaklaşık yüzde 10 ila 15 oranında büyüyebilir. Bu değişimler gebelikte normal kabul edilir. Ancak hamileliğe bağlı belirtiler ile tiroid bozukluğu belirtileri birbirine benzediği için test sonuçlarının yorumlanması bazen zorlaşabilir.

Tiroid hormonları, özellikle ilk üç ayda bebeğin beyin ve sinir sistemi gelişimi için kritik öneme sahiptir. Bu dönemde bebeğin tiroidi henüz çalışmadığından, ihtiyaç duyduğu hormonlar tamamen anneden karşılanır. Bu nedenle risk faktörlerinin ve belirtilerin yakından izlenmesi önemlidir.

Hipotiroidizm ve Gebelik

Hipotiroidizm, tiroid bezinin yeterli hormon üretememesi durumudur. Hamilelikte her 500 kadından yaklaşık 2 ila 3’ünde görülebilir. Bu durum çoğunlukla tiroid bezinde iltihaplanmaya yol açan otoimmün bir hastalık olan Hashimoto hastalığından kaynaklanır.

Daha önce hipotiroidi tanısı alanlar ve ailesinde tiroid hastalığı öyküsü bulunanlar, gebelikte bu riski daha yüksek olan gruptadır. Yeterli tiroid hormonu alamayan bebeklerde, özellikle ilk üç ayda sinir sistemi gelişimi olumsuz etkilenebilir.

Gebelikte Hipotiroidizm Belirtileri

Hipotiroidizmin belirtileri hamilelikte sık görülen şikâyetlerle benzerlik gösterebilir. Aşırı yorgunluk, üşüme hissi, hafıza problemleri, kas ağrıları, normalin üzerinde kilo artışı, cilt sorunları, saç dökülmesi, özellikle el ve ayaklarda şişlik ve kabızlık bu belirtiler arasında yer alır.

Gebelikte Hipotiroidizm Riskleri

Tedavi edilmeyen hipotiroidizm; erken doğum, preeklampsi, düşük, düşük doğum ağırlığı, annede kansızlık, ölü doğum ve nadiren kalp yetmezliği gibi ciddi sonuçlara yol açabilir. Tanı için TSH ve T4 hormon düzeylerini ölçen kan testleri yapılır.

Gebelikte Hipotiroidizm Tedavisi

Tedavide genellikle sentetik tiroid hormonu kullanılır. Bu ilaç gebelikte güvenlidir ve hem anne hem bebek için hayati öneme sahiptir. Daha önce hipotiroidisi olan anne adaylarında, gebelik sürecinde doz artışı gerekebilir. Hormon seviyeleri hamilelik ve doğum sonrasında belirli aralıklarla takip edilir. Doktorlar ayrıca dengeli beslenme, gebelik vitamini kullanımı ve yeterli iyot alımını önerebilir. İyot, tiroid sağlığı için önemlidir ve deniz ürünleri ile iyotlu tuzda bulunur.

Hipertiroidizm ve Gebelik

Hipertiroidizm, tiroid bezinin aşırı hormon üretmesi durumudur ve yaklaşık her 1000 gebelikten 1 ila 4’ünde görülür. Gebelikte en sık nedeni Graves hastalığıdır. Bu hastalıkta bağışıklık sistemi, tiroid bezini aşırı çalışmaya zorlayan antikorlar üretir. Bazı durumlarda ise hipertiroidizm, şiddetli bulantı ve kusma ile seyreden hiperemezis gravidarum ile ilişkili olabilir.

Gebelikte Hipertiroidizm Belirtileri

Hızlanmış kalp atışı, aşırı halsizlik, sinirlilik, yoğun bulantı ve kusma, uyku problemleri ve gebeliğe göre beklenenden az kilo alımı hipertiroidizm belirtileri arasında yer alır. Önceden Graves hastalığı olan kadınlarda, bağışıklık sisteminin baskılanması nedeniyle ikinci ve üçüncü trimesterde belirtiler hafifleyebilir.

Gebelikte Hipertiroidizm Riskleri

Tedavi edilmeyen hipertiroidizm; kalp yetmezliği, preeklampsi, düşük, erken doğum ve düşük doğum ağırlığı gibi riskler taşır. Tanı için TSH, T3 ve T4 hormonları değerlendirilir.

Gebelikte Hipertiroidizm Tedavisi

Hafif vakalarda tedavi gerekmeyebilir. Daha ciddi durumlarda çeşitli ilaçlar kullanılabilir. Tedavi sürecinde düzenli kontroller büyük önem taşır. Nadir durumlarda cerrahi müdahale gerekebilir. Bazı annelerde bulunan tiroidi uyaran antikorlar bebeği de etkileyebilir. Bu durumda doğum sonrası dönemde bebeğin yakından izlenmesi gerekebilir.

Sonuç olarak hamilelikte tiroid hormon ihtiyacı değişkenlik gösterebilir. Daha önce tiroid hastalığı tanısı almışsanız veya bu dönemde şüpheli belirtiler yaşıyorsanız, mutlaka sağlık uzmanınıza bilgi vermelisiniz. Doğru tedavi ve düzenli takip sayesinde hem kendi sağlığınızı hem de bebeğinizin gelişimini korumanız mümkün.

Bu içeriğimiz de ilginizi çekebilir:

Gebelikte Hipertiroidi Belirtileri, Nedenleri ve Tedavisi

Kaynak: 1