Bebeklere Hiperaktivite ve Dikkat Eksikliği Testi Nasıl Yapılır?

Bebeklerde hiperaktivite ve dikkat eksikliğinin daha çok erken çocukluk yıllarında başlayan bir sorun olduğu belirtilir.

• 31 Temmuz 2025 yayımlanmıştır.
• Arzugrsy tarafından yazılmıştır.

Bebeklerde Hiperaktivite ve Hiperaktif Bebek Dikkat Eksikliği Testi (DEHB)

Uzmanlar tarafından dikkat eksikliği ve hiperaktivite bozukluğunun daha çok erken çocukluk yıllarında başlayan bir sorun olduğu belirtilir. Söz konusu rahatsızlığın temel özelliğinin sürekli ve kalıcı olan dikkat süresinin kısalığı, engellenmeye yönelik deneyim eksikliği nedeniyle bebeğin / çocuğun davranışlarında ortaya çıkan huzursuzluk ve ataklık olduğu belirtilir. Söz konusu belirtilerin da çoğunlukla 3 yaş civarında ortaya çıkmasıyla birlikte, tanısının tam ilkokul yıllarında konulduğu ifade edilir. Ancak son yıllarda çocuklarda / bebeklerde hiperaktivite ve hiperaktif bebek dikkat eksikliği testlerinin gelişmesiyle birlikte ilkokula kadar olan süre içerisinde de dikkat eksikliği ve hiperaktivite tanısının daha kolay belirlenebildiği vurgulanır.

Bebeklerde Hiperaktivite

Hiperaktivite en bilinen tanımıyla çocuğun / bebeğin yaşına / ayına ve gelişim düzeyine uygun olmayan davranışlar göstermesi olarak tanımlanmaktadır. Dikkat eksikliği, aşırı hareketlilik ve ataklık (dürtüsellik) belirtilerini gösteren davranışsal bir bozukluk olduğuna dikkat çekilen hiperaktivitenin başlangıç yaşının 3 ila 4 yaş olarak gösterilmesine karşın söz konusu belirtilerinin daha küçük yaşlarda izlenebileceği de ifade edilir. Uzmanlar, hiperaktivitenin aşırı hareketlilik gösteren bebeklerde dikkat edilmesi gereken önemli bir sorun olduğunun altını çizmektedirler.

Hiperaktiflik Erkek Bebeklerde Daha Sık Görülüyor

Tüm dünyada bebeklerin / çocukların ve ergenlerin yüzde 5.29'unun hiperaktivite ve dikkat bozukluğu sorununda etkilendiğini belirten uzmanlar, erkeklerde kızlara oranla 3 kat daha sık görüldüğünü belirtirler. Kız bebeklerin kliniklere başvuru oranın daha düşük olduğu belirtilirken, erkek bebeklerin kliniklere 9 kat daha sık başvurdukları ifade edilir. Dikkat eksikliği ve hiperaktivite bozukluğunda kalıtımın etkisinin ciddi olduğunun artık bilindiğine dikkat çeken uzmanlar, birbirinden bağımsız olarak yapılan 20 ikiz çalışmadan çıkan sonuçların, söz konusu sorunun nedenleri arasında kalıtımın yüzde 76 rolünün olduğunu belirtiği ifade edilirken, genetiğin yanında; düşük doğum ağırlığı, gebelikte toksinlere maruz kalma, perinatal stres ve kafa travması gibi faktörlerin de sorunun ortaya çıkmasında etkili olduğunun altı çiziliyor.

Bebeklerde Hiperaktivite Belirtileri Nelerdir? Tanısı Nasıl Konur? Detaylar için tıklayın...   

Bebeklerde Hiperaktiflik Testi Nasıl Yapılır?

- Ağlama nöbetleri vardır,

- Gece ağlama nöbetleri vardır,

- Uyku uyumak istemezler,

- Uyku problemleri vardır,

- Uyku uyumak problem haline gelebilir,

- Hem gece hem de gündüz uykuya dalmak için zorlanırlar,

- Uyumak için ağlarlar,

- Ayakta sallanarak uyuma uzun süre devam edebilir,

- Gündüz uykuları düzenli değildir ya da uyku düzenleri çabuk  bozulur,

- Ancak ayakta veya beşikte sallandıkları zaman uyuyabilirler,

- Gece uykuları düzenli değildir,

- İştahsızlık sorunu yaşayabilirler,

- Alt temizliğinin yapılması sırasında inatlaşabilirler ve bu konuda sorunlar yaşanabilir,

- Parmağını emebilirler,

- Tuvalet alışkanlığının kazandırılmasında gecikmeler olabilir,

- Beslenme konusunda sorun yaşayabilirler,

- Emzik bağımlılıkları vardır ve bırakmak istemezler,

- Gece ağlayarak uyanabilirler,

- Uykuları geldiğinde huysuzlanırlar,

- Gece sık sık uyanabilirler,

- Uyumak için yanlarında bir takım nesneler bulundurabilirler. Örneğin; battaniye, oyuncak ayı, yastık vs...

- Gece sık sık uyanırlar,

- Uyku saatleri geçtiğinde hırçınlıkları artabilir,

- Önlerine konan yiyeceklerle oynayabilirler,

- Gece mama yemek için birden çok kez uyanıp ağlayabilirler,

- Yemekleri yüzlerine gözlerine, saçlarına sürmekten hoşlanırlar, yemekleri üzerlerine ya da önlüklerine dökerler,

- Yemek seçebilirler,

- Gece annelerinin yanlarında yatmasını isterler,

- Gece odalarında ışık isteyebilirler,

- Geceleri sık sık kalkıp annelerinin yatağına giderler.

Kesin Sonuç İçin Mutlaka Bir Uzmana Danışın

Yukarıda belirtilen 30 sorudan 16 tanesine evet cevabı vermeniz durumunda bebeğinizin hiperaktif olduğuna dair kesin bir sonuca ulaşabilmek için mutlaka bir uzmana danışmanız tavsiye edilir.     

Çocuğum Hiperaktif mi? 2- 6 Yaş Arası Çocuklar

Bu test sadece 2-6 yaş arası çocuklar için geçerli olup, Burada yazılan özelliklerin genel özellikler olduğunu bu konuda kesin teşhisin konulabilmesi için mutlaka bir uzmana danışmanız gerektiğini unutmamanız önerilir.

- Dur, yapma, gitme gibi emirlere uymak istemez.

- Oturduğu yerde kıpırdar.

- Yemek yerken üstüne döker.

- Elini ağzına sokar veya tırnak yer.

- Oturduğu yerde sallanır.

- Yuvaya gitmek istemez.

- Elini veya ayağını sallar ve hareket ettirir.

- Uykuya götürmek istediğinizde itiraz eder. Uyumak istemez.

- Evdeyken gezmeye götürülmek ister.

- Yuvaya ilk birkaç gün gider sonra vazgeçer.

- Sürekli ayağa kalkar. Veya yürümek ister.

- İstedikleri olmazsa tutturur.

- İnsanların onunla ilgilenmelerinden çok hoşlanır.

- Sık sık ev kazalarında yaralanır.

- Oyuncakların nasıl çalıştığını merak eder. İçine bakmak ister. Onları kırar veya çalışmaz hale getirir.

- İnatlaşır. Yapma denilenleri yapmak ister.

- Gördüğü her şeyin içine bakmak ister.

- Sık düşer.

- Çok hızlı ve yüksek sesle konuşur. Uyarıldığında bazen hemen düzeltir. Ama çok kısa zaman içinde unutur. Ve yine aynı şekilde davranışa devam eder.

Hiperaktivite Testinin Değerlendirilmesi

Yukarda sayılan şıklardaki davranışlardan 10 tanesinin çocuğunuzda görülmesi durumunda kesin tanı için mutlaka bir uzmandan yardım ve bilgi almanız önerilir.