Gebelikte Yüksek Tansiyon Belirtileri, Nedenleri ve Tedavisi

Hipertansiyon hamile kadınların neredeyse %16'sını etkiliyor.

• 31 Temmuz 2025 yayımlanmıştır.
• Merve Melis tarafından yazılmıştır.

Kan basıncı, kanın atardamar çeperine uyguladığı kuvvettir. Hipertansiyon veya bilinen ismiyle yüksek tansiyon ise kanın atardamar duvarına uyguladığı baskının çok kuvvetli olmasıdır. Her durumda tehlikeli sonuçlara yol açabilen yüksek tansiyon özellikle gebelik döneminde hayatı tehdit eden önemli komplikasyonlara neden olabilir. Bu nedenle gebelikte yüksek tansiyon belirtilerini bilmek, erken müdahale şansını artırarak sürecin sağlıklı bir şekilde ilerlemesine yardımcı olabilir. Biz de buradan yola çıkarak hazırladığımız yazıda hamilelikte hipertansiyon belirtileri, nedenleri ve tedavisi ile ilgili tüm bilmeniz gerekenleri derledik. Keyifli okumalar!

Gebelikte Yüksek Tansiyon Neden Olur?

Aşağıdaki risk faktörleri hamilelikte yüksek tansiyon geliştirme olasılığını artırabilir:

• Obezite
• Diyabet
• Gebelik öncesi kronik hipertansiyon
• Otoimmün hastalıklar gibi önceden var olan bazı tıbbi durumlar
• İleri yaş
• İlk kez hamile kalmak
• Çoğul gebelik
• Yüksek kolesterol seviyeleri
• Ailede yüksek tansiyon öyküsü

Gebelikte Yüksek Tansiyon Belirtileri Nelerdir?

Hamilelikte yüksek tansiyon belirtileri genel olarak şu şekilde özetlenebilir:

• Bulanık görüş
• Geçici körlük
• Işık hassasiyeti
• Baş ağrısı
• Ayak, ayak bileği veya bacakların şişmesi
• Yüz ve ellerin şişmesi
• Göğüs kafesinin altında ağrı
• İdrarda kan
• Şiddetli mide ağrısı
• Nefes almada güçlük
• İyi olmama hissi, halsizlik
• Kusma
• Nöbet
• Felç
• Koma

Hamilelikte Farklı Hipertansiyon Türleri Var mıdır?

Gebelik sırasında ortaya çıkabilen farklı hipertansiyon türleri bulunuyor. Bunlardan bazıları tedavi edilmediğinde ciddi komplikasyonlara yol açabiliyor. Gebelikte karşılaşılabilen hipertansiyon türleri şu şekildedir:

Kronik Hipertansiyon

Hamile kalmadan önce veya hamileliğin ilk yarısında (20 hafta) gelişen hipertansiyondur.

Gestasyonel Hipertansiyon

Gebeliğin ikinci yarısında (20. haftadan sonra) gelişen hipertansiyondur.

Preeklampsi

Gebeliğin 20. haftasından sonra tansiyon yüksekliğinin idrarda protein atılımı ile birlikte görülmesidir. Kalbe ve diğer organlara baskı uygulamak, plasentaya giden kan akışını kısıtlamak, karaciğer ve böbreklere zarar vermek ya da akciğerlerde sıvı birikmesine neden olmak gibi ciddi komplikasyonlara yol açabilir.

Eklampsi

Preeklampsinin nadir görülen ama ciddi komplikasyonlara yol açabilen formudur. Tedavi edilmemiş veya yetersiz tedavi edilmiş preeklampsi olgularında hastanın nöbet geçirmesiyle ortaya çıkar. Acil bir tıbbi durumdur ve hemen müdahale edilmesi gerekir.

Bu içeriğimiz de ilginizi çekebilir:

Eklampsi Nedir, Bebeği Nasıl Etkiler?

HELLP Sendromu

Hemoliz, yüksek karaciğer enzim seviyeleri ve düşük trombosit seviyelerinin eşlik ettiği preeklampsi türüdür. Karaciğer hasarına neden olabilir ve kırmızı kan hücreleri ile trombositleri yok edebilen ciddi bir tablodur.

Hamilelikte Yüksek Tansiyon Nelere Yol Açar?

Hamilelikte yüksek tansiyonu olan bir kadın aşağıdakiler için daha büyük risk altındadır:

• Plasenta dekolmanı
• Erken doğum
• Sezaryen doğum
• Düşük doğum ağırlıklı bebek
• Ölü doğum
• Bebeğin yenidoğan yoğun bakım ünitesine alınması
• Felç
• Doğumdan sonra kalp hastalığı, diyabet veya yüksek kolesterol seviyelerine sahip olmak

Çoğu durumda bebek doğduktan kısa bir süre sonra annede preeklampsi, eklampsi ve HELLP Sendromu semptomları ortadan kalkar. Bazı kadınlarda ise semptomlar doğumdan sonraki 6. haftaya kadar sürebilir.

Hamilelikte Hipertansiyon Teşhisi Nasıl Konur?

Gebelikte hipertansiyon teşhisi için öncelikle tansiyon ölçümü yapılır. Eğer değerler 140/90 üzerindeyse hipertansiyon teşhisi konabilir. Okuma 160/110 ve üzerindeyse şiddetli yüksek tansiyon tanısı konur. Bununla birlikte preeklamspi, eklampsi ve HELLP Sendromunu kontrol etmek için kan ve idrar testi de yapılabilir.

Gebelikte Yüksek Tansiyon Tedavisi Nasıl Yapılır?

Preeklampsi riski yüksek olan gebelerde düşük doz aspirin tedavisine başlanabilir. Bu genellikle 12. – 14. haftalarda başlar ve gebeliğin sonuna kadar devam eder. Hafif gestayonel veya kronik hipertansiyonu olan kadınlar için ise ilaç tedavisine başlanmayabilir. Bunun yerine hekim durumun preeklampsi, eklampsi ve HELLP Sendromuna ilerlemediğinden emin olmak için sık sık kan basıncısını takip edebilir ve idrar testi isteyebilir. Doktor öneriyorsa hamile kalmadan kullanılan ilaçlara devam edilebilir. Ancak bazı tansiyon ilaçlarının gebelikte kullanımı güvenli olmadığından ilaçların değiştirilmesi gerekebilir. Preeklampsi olan kadınlar için bebek olgunlaştığında doğum yapmak semptomları iyileştirmenin en etkili yoludur. Hafif preeklampsi olgularında hasta evden izlenebilir ancak şiddetli vakalarda aşağıdakilerin takibi için hastaneye yatış gerekebilir:

• Kan basıncı ve idrarı sık sık takip etmek
• HELLP Sendromunun gelişip gelişmediğini öğrenmek için kan testi yapmak
• Fetüsün sağlığını takip etmek
• İntravenöz (damardan uygulanan) ilaçları uygulayabilmek
• Eklampsiyi önleyen veya tedavi eden ilaçları (magnezyum sülfat) uygulamak
• Erken doğum ihtimaline karşı ciğer geliştirici iğne (steroid enjeksiyon) yapmak

Aşağıdaki Durumlarda Vakit Kaybetmeden Doktora Başvurun

• Geçmeyen şiddetli baş ağrısı
• Görüş değişiklikleri (bulanıklık, lekeler vb.)
• Ellerin ve yüzün aniden şişmesi
• Ani kilo alımı (1 haftada 5 kg ve üzeri)
• Kan basıncının 140 sistolik 90 diyastolik ve üzeri olması

Bu içeriğimiz de ilginizi çekebilir:

Hamilelikte Tansiyon Kaç Olmalı?

Kaynak: 1